پل هزار ساله ساسانی معروف به پل قدیم دزفول
گردشگری در شهر دزفول

گردشگری در شهر دزفول باعث می‌شود که شما با بخش جدا افتاده‌ای از تاریخ ، هنر و صنعت کشور عزیزمان ایران آشنا‌ شوید. در ادامه شما را به مطالعه این مقاله که در زمینه آشنایی بیشتر با شهرستان دزفول و آداب ، مراسمات ، محل های گردشگری است دعوت می‌کنیم.

اگر اهل سفر کردن به شهر های جنوبی‌باشید حتما تاکنون با دزفول آشنا شده‌اید یا حتی ممکن است‌به آن سفر کرده باشید. شهر با آب و هوای گرم و مرطوب و پیشینه و تاریخچه ای کهن که اغلب آن‌را با رودخانه معروفی که از آن عبور میکند میشناسند. اگر شما هم میخواهید بیشتر با این شهر دوست داشتنی آشنا شوید تا انتهای این مقاله با ما همراه باشید.

شهر دزفول

دزفول یکی از پرجمعیت ترین و وسیع ترین شهرهای استان خوزستان به شمار می آید که مرکز شهرستان دزفول نیز محسوب میشود. این شهر در دامنه های زاگرس میانی واقع‌شده و قدمت آن به دوره ساسانیان باز می‌گردد. دزفول معمولا دارای زمستان و پاییز های مدیترانه ای است و مناطق سرسبز آن از اواخر زمستان تا اوایل تابستان جلوه ای تازه به این شهر می بخشد. که مقصد بسیاری از مسافران و گردشگران به خصوص در ایام نوروز است.

دزفول همچنین یکی از تاثیر گذار‌ترین شهر ها در جنگ ایران و عراق نیز محسوب می‌شود و در زمان جنگ ایران و عراق بارها مورد اصابت موشک های عراقی قرار گرفته‌است. این شهر به پایتخت مقاوت دزفول نیز معروف است.

نقشه کلی شهرستان دزفول
نقشه کلی شهرستان دزفول

موقعیت جغرافیایی

از لحاظ جغرافیایی شهرستان دزفول در درازای جغرافیایی ۴۸ درجه خاوری و پهنای جغرافیایی ۳۲ درجه و ۲۲ دقیقه شمالی واقع شده‌است و بلندای آن از سطح دریا ۱۴۰ متر می‌باشد.این شهر همانند مابقی استان های خوزستان آب و هوایی گرم و شرجی داشته و دارای زمستان های مدیترانه ای و تابستان های گرم میباشد.

قومیت

اولین قومی که در این شهر ساکن شدند قوم عیلامی ها بودند که پنج هزار سال قبل از مسیح حیات داشتند. مدتی بعد در زمان هخامنشیان و تاخت و تاز اسکندر و آوردن‌یونانی هایی به این منطقه ترکیب‌های تازه ای در این قوم به وجود‌آمد.

بعد از آن هم اقوام دیگری مانند اعراب و مغول ها به این منطقه رفت‌و‌آمد داشتند . در نهایت میتوان گفت قومیت مردم دزفول و خوزستان در واقع آمیزه ای از نژاد ها و گروه های مختلف مانند پارتیان، پارسیان، عیلامی ها، ترک ها و مغول ها است.

اقتصاد دزفول

موقعیت جغرافیایی و مکانی شهر دزفول سبب‌شده تا دو عامل مهم در رشد اقتصادی این شهر اثرگذار باشند.

  1. کشاورزی: خاک حاصلخیز و آب کافی سبب‌شده تا شرایط مناسب برای کشاورزی در این منطقه فراهم شود. عمده محصولات کشتی در این منطقه مرکبات، صیفی جات و گل و گیاه هستند. که بخش عمده صادرات گل و گیاه دزفول به شهر ها و استان های دیگر و حتی سایر کشور های همسایه است.
  2. صنایع دستی: یکی از کالاهای مهم صنایع دستی کلوچه خرمایی ، قلم نی دزفولی‌ و کپو است که از سال های پیش در این منطقه کشت می‌شود. این محصولات در گذشته به کشور های دیگری مانند ترکیه و چین نیز صادر می‌شده است. ابزار های دست ساز چوبی دیگری مانند زیر قلیان، شمعدان، چوب لباسی و … از دیگر صنایع دستی این منطقه است. همچنین در این شهر کار با فلز رونق بسیاری دارد و صنایع دستی فلزی مانند ورشو سازی، قلم زنی روی مس و زرگری از مهم ترین صنایع دستی این شهر هستند.
بافت تاریخی بازار قدیم دزفول
بافت تاریخی بازار قدیم دزفول

فرهنگ

تاریخچه

بنابر گفته‌های تاریخ شناسان قدمت و پیشینه دزفول به هزاران سال قبل از میلاد بازمی‌گردد. و از کهن ترین شهرهای استان خوزستان به شمار میرود. بر اساس یافته‌های باستان شناسان عمر تپه های چغامیش حدود ۴۰۰۰ هزار سال قبل از تولد مسیح تخمین‌زده‌ شده‌است.

از این تپه های باستانی آثار ارزشمندی کشف شده‌است مانند نخستین سند دریانوردی ایران، لوح تکامل موسیقی و مهره های استوانه ای چند هزار ساله که در موزه ملی ایران و موسسه شرق شناسی شیکاگو نگهداری میشود.

خانه ی تیزنو
خانه ی تیزنو

نام شناسی

دزفول در گویش مردم محلی دزفیل‌نامیده می‌شود که برگرداننده محلی دزپل یا دژپل است. دژ به معنی سنگر یا سکوی دیدبانی است و علت نام گذاری دزفول به این نام قرار داشتن سکوی در کنار پل است. احتمالا نام دزفول را از این موضوع گرفته‌اند. دژ یا سکوی نگهبانی که در کنار پلی قرار دارد و عده ای محافظ در آن زندگی می کرده اند و از آن محافظت می کرده اند.

توضیحات بیشتر در رابطه با نام شناسی شهرستان دزفول

از طرفی دزفول در گویش مردم محلی دزفیل یا دسفیل هم‌خوانده می‌شود. و این نام از دوران قدیم وجود داشته و دلیل انتخاب آن وجود فیل در سپاه ساسانیان است و از آنجایی که فیل ها را کنار آب نگهداری می کردند ممکن است دلیل تغییر نام دزفول به دزفیل در زبان محلی این موضوع باشد.

زبان ، گویش و دین مردم محلی

زبان مردم شهر دزفول به گویش دزفولی برگرفته از زبان فارسی صحبت میکنند. این گویش دارای دو لحجه به نام های حیدرخانه و صحرابدری است. لحجه غالب در این شهر لحجه حیدرخانه است.اکثر مردم دزفول مسلمان و پیرو شیعه هستند اگرچه که برخی دراویش نیز در این شهر وجود دارد.

دزفول نماد مقاومت

با شروع جنگ بین ایران و عراق دزفول یکی از شهر هایی بود که بیش از ۱۶۰ بار مورد حمله موشکی عراق قرار گرفت. اما با وجود موشک باران های شدید نیروهای عراقی مردم همچنان مقاومت میکردند. دزفول در جنگ هشت ساله ایران و عراق ۲۶۰۰ شهید داشت و بعد از جنگ به پایتخت مقاومت ایران نامگذاری شد.

نماد مقاومت در شهر دزفول
نماد مقاومت در شهر دزفول

مراسمات و غذا های محلی دزفول

بیرق زنون ،‌ دست رزون یا حنابندان ، مراسمات خاص مذهبی ماه محرم از جمله مراسمات رایج در این شهرستان است. از غذا های محلی دزفول میتوان به شوربا ، حریسه ، آش ارده ، حمیس توله ، بُرونی ، اوپیوزی (آب پیازی) و قلیه اشاره کرد.

کپو بافی از صنایع دستی دزفول
کپو بافی از صنایع دستی دزفول

مراکز مهم گردشگری در شهر دزفول

سینما : شهر دزفول دارای ۲ سینمای مهم می‌باشد که یکی از آنها در سال ۸۶ جهت بازسازی برای همیشه بسته‌شد. امروزه مجموعه فرهنگی سینمایی دزفول مهم ترین سینما این شهر به حساب می آید.

کتابخانه : در دزفول کتابخانه های عمومی بسیاری وجود دارد مانند مخبر، آیت الله قاضی، رودبند، بوعلی سینا، فتح المبین، دکتر پاشا و شهدای سردشت که تعدادی از آنها هستند.

رادیو دزفول : یکی از بخش های مهم صدا و سیما رادیو دزفول است. این رادیو در سال ۱۳۸۵ کار خود را آغاز کرد و هم اکنون بین ۵ تا ۷ ساعت برنامه رادیویی با گویش های دزفولی و فارسی در بخش های متنوعی مانند اجتماعی، ورزشی، اقتصادی و … برای مردم اجرا میکند.

هتل‌ها و مراکز اقامتی دزفول

  • هتل‌جهانگردی
  • هتل‌دز که با نام سوم شعبان نیز شناخته میشود.
  • هتل‌آوان
  • هتل‌آسمان
  • هتل‌احسان

رودخانه ها

مهم‌ترین رودخانه این شهر رودخانه دز نامیده‌می‌شود که از میان شهر دزفول می‌گذرد و سالانه خاستگاه بسیاری از گردشگران خارجی و ایرانی می‌باشد. همچنین در حاشیه این روخانه پارک ها و تفریحگاه های مختلفی قرار‌دارد که یکی از مهم ترین جاذبه های گردشگری این شهر به شمار می‌روند.

رودخانه دیگر این شهر رودخانه کرخه است که از سرچشمه های زاگرس شروع‌شده و با گذشت از مسافت ۹۰۰ کیلومتری به مرداب هور العظیم واقع در مرز مشترک ایران و عراق سرازیر می‌شود.

پارک تفریحی رعنا و پل باستانی زودخانه ی دز
پارک تفریحی رعنا و پل باستانی زودخانه ی دز

اماکن گردشگری در شهر دزفول

آبشار شوی

جاذبه های تاریخی  قمش تاریخی مومنان (چوقابافان) ، مانند پل قدیم ، تپه چغامیش ، بازار قدیم ، خانه تیزنو

اماکن مذهبی مانند بقعه حزقیل، بقعه رودبند، بقعه محمد سبزقبا ، بقعه پیر حضغیل ، بقعه جابربن عبدالله انصاری ،

مراکز تفریحی مانند پارک بعثت ، باغ پرندگان ، پارک خانواده ، تفریگاه ساحلی دز( علی کله) ، تفریگاه ساحلی رعنا ، منطقه ی حفاظت شده دریاچه دز ، آبشار دژ ممدعلی خان ، آبشار شوی و چال کندی

منطقه حفاظت شده دریاچه دز
منطقه حفاظت شده دریاچه دز

مقالات مرتبط

نام شناسی شهر دزفول
خانه ی تیزنو ها در دزفول
قلم نی دزفولی مرغوب ترین قلم نی جهان
با پل قدیم دزفول بیشتر آشنا شوید

نویسنده تیم تحریره صتک نیوز

مقاله در گوگل